Tarnawski Leonard Michał (1845–1930), adwokat, działacz narodowo-demokratyczny, poseł do galicyjskiego Sejmu Krajowego i Sejmu Ustawodawczego.
Ur. 21 XII w Piskorowicach (cyrkuł przemyski) w Galicji Wschodniej, był synem Andrzeja (1809–1901), oficjalisty, zarządcy dóbr rodziny Lubomirskich w Piskorowicach, uczestnika powstania listopadowego i Wiosny Ludów, oraz Teresy z Kostrzewskich (ok. 1825–1860). Miał braci: Teofila (1842–1905), dyrektora Dep. Rachunków w Wydz. Krajowym, Apolinarego (zob.), Stanisława (1856–1904), zarządcę dóbr Sapiehów w Krasiczynie i Józefa (1856–1920), sędziego, prezesa Tow. Gimnastycznego «Sokół» w Niżankowicach, oraz siostry: Filomenę, zamężną Witkowską, Anielę (1848–1925), po mężu Lewandowską, Marię i Helenę.
T. od r. 1857 uczył się w gimnazjum w Przemyślu. Po wybuchu powstania styczniowego przerwał naukę i w r. 1863 dołączył do oddziału powstańczego w Król. Pol.; ranny w pierwszej potyczce, wrócił do Przemyśla. Dn. 29 VII 1865 zdał maturę i podjął studia na Wydz. Prawa Uniw. Lwow. Utrzymywał się z korepetycji, a od kwietnia 1868 także ze stypendium im. Samuela Głowińskiego. Po uzyskaniu 25 VII 1869 absolutorium pracował jako koncypient w kancelarii adwokackiej burmistrza Przemyśla Walerego Waygarta. Dn. 30 III 1874 uzyskał stopień doktora na Wydz. Prawa UJ i po ślubie 24 XI 1877 z córką Waygarta, Wincentą (zob. Tarnawska Wincenta), przejął sprawy adwokackie teścia; w r.n. otworzył w Przemyślu własną kancelarię, a także wszedł do Wydziału (zarządu) tamtejszej Izby Adwokackiej. Włączył się w działalność społeczną: w l. 1880–96 kierował Tow. Rzemieślników «Gwiazda», a w l. 1882–90 także Przemyskim Tow. Dramatycznym. W r. 1885 założył gniazdo Tow. Gimnastycznego «Sokół» (kierował nim w l. 1892–1919), po czym 14 V 1893 wszedł w skład zarządu Związku Polskich Gimnastycznych Towarzystw Sokolich. Był członkiem rady nadzorczej Tow. Bursy Przemyskiej (od r. 1887) oraz zarządu Tow. Pomocy Naukowej im. Józefa I. Kraszewskiego (od r. 1888). W styczniu 1890 został wybrany do Rady Miasta Przemyśla (od r. 1897 był także asesorem zarządu miasta), a w lipcu 1899 do przemyskiej Rady Powiatowej. W październiku 1897 bezskutecznie kandydował na funkcję wiceburmistrza.
W r. 1900 wstąpił T. do tajnej Ligi Narodowej; został członkiem jej trójzaborowego KC oraz Komitetu Krajowego na Galicję. W wyborach do Sejmu Krajowego 11 IX 1901 zdobył mandat z okręgu przemyskiego. Na forum Sejmu poparł w grudniu t.r. wniosek o zakończenie galicyjsko-węgierskiego sporu o Morskie Oko w Tatrach, a w listopadzie 1905 wniosek do rządu austriackiego P. Gautscha o ochronę obywateli Austro-Węgier pochodzenia żydowskiego, którzy padli ofiarą pogromów w Król. Pol. i Rosji. Z ramienia Ligi Narodowej zasiadał od r. 1904 w Radzie Muz. Narodowego i Komisji Nadzorczej Skarbu Narodowego w Rapperswilu (prawdopodobnie do r. 1914). Powołał 17 I 1904, m.in. ze Stanisławem Głąbińskim i Janem Ludwikiem Popławskim, Stronnictwo Demokratyczno-Narodowe (SDN) we Lwowie, legalną ekspozyturę Ligi Narodowej w Galicji, i wszedł do prezydium stronnictwa. Na II Zjeździe SDN (8–9 XII 1905) we Lwowie został wybrany na wiceprezesa jego Komitetu Głównego. Współpracował z wydawaną w l. 1907–13 „Gazetą Przemyską”. Dn. 25 II 1908 ponownie kandydował do Sejmu Krajowego, jednak mandatu nie zdobył, przegrywając z burmistrzem Przemyśla Franciszkiem Dolińskim. T.r. odmówił przyjęcia austriackiego Orderu Korony Żelaznej. W Przemyślu powołał t.r. oddział SDN, został jego prezesem i członkiem Komitetu Wykonawczego; z funkcji wiceprezesa Komitetu Głównego SDN zrezygnował w styczniu 1909. Dn. 14 II t.r. uczestniczył w zebraniu założycielskim Tow. Przyjaciół Nauk w Przemyślu i do czerwca 1913 był jego przewodniczącym (ponownie pełnił tę funkcję w l. 1917–23). W marcu 1912 wszedł do grupującej różne stowarzyszenia Organizacji Polskiej Miasta Przemyśla. W grudniu t.r. został wiceprezesem przemyskiej rady powiatowej. W Radzie Miejskiej Przemyśla zasiadał do jej rozwiązania 28 I 1914. Wchodził w skład zarządów: Banku Parcelacyjnego w Łańcucie, Tow. Bursy Przemyskiej, Tow. Zaliczkowego Rolnego i Kasyna Miejskiego w Przemyślu.
Po wybuchu pierwszej wojny światowej T., wobec zbliżania się do Przemyśla wojsk rosyjskich, wyjechał 18 IX 1914 z żoną i córką do Wiednia; po odbiciu Przemyśla przez armię austro-węgierską wrócił w lipcu 1915. W grudniu t.r. wszedł do Zjednoczenia Towarzystw Polskich, powstałego z Organizacji Polskiej Miasta Przemyśla i do maja 1916 kierował jego sekcją porady prawnej i pośrednictwa pracy. Na zwołanym w listopadzie t.r., z okazji proklamacji Król. Pol., posiedzeniu Rady Przybocznej komisarza m. Przemyśla, Włodzimierza Błażowskiego, referował sprawę odzyskania niepodległości. Dn. 18 II 1918 przewodniczył demonstracji przemyślan, protestujących przeciw przyłączeniu Chełmszczyzny do Ukraińskiej Republiki Ludowej. Dn. 22 III t.r. został wiceprezesem Organizacji Polskiej Powiatu Przemyskiego, 2 VII wszedł w skład Tymczasowej Rady Miejskiej, a w dn. 28–29 IX współorganizował w Przemyślu zjazd Tow. Szkoły Ludowej.
Dn. 1 XI 1918 został T. członkiem polsko-ukraińskiej komisji nadzorującej utrzymanie pokoju w mieście. Po rozpoczęciu z 3 na 4 XI t.r. walk polsko-ukraińskich, a następnie zajęciu miasta 12 XI przez oddział ekspedycyjny mjr. Juliana Stachiewicza, przekonał dowódcę wojskowego okręgu przemyskiego, gen. Michała Tokarzewskiego, do cofnięcia kontrybucji nałożonej na Żydów. Dn. 22 XI wszedł do Wydz. Wykonawczego zarządzającej miastem Polskiej Rady Narodowej, a 26 XI otworzył pierwsze posiedzenie reaktywowanej Rady Miejskiej. W wyborach do Sejmu Ustawodawczego 26 I 1919 zdobył mandat kandydując w okręgu nr 46 (powiaty przemyski i brzozowski) z listy współtworzonego przez SDN Związku Ludowo-Narodowego. Działał w sejmowych komisjach: administracyjnej, petycyjnej i prawniczej. Uczestniczył w pracach nad konstytucją RP (uchwalona 17 III 1921). W sierpniu 1922 został przewodniczącym przemyskiego komitetu powiatowego Chrześcijańskiego Związku Jedności Narodowej, bloku wyborczego współtworzonego przez Związek Ludowo-Narodowy. W Sejmie zasiadał do jego ostatniego posiedzenia, 27 XI t.r. W listopadzie 1925 otrzymał honorowe obywatelstwo Przemyśla, a w lutym 1926 został honorowym prezesem Związku Ludowo-Narodowego tamże. Od maja 1927 kierował redakcją zbliżonego do Narodowej Demokracji tygodnika „Ziemia Przemyska”. Funkcję radnego pełnił do rozwiązania przemyskiej Rady Miejskiej 23 X t.r. Zmarł 6 IX 1930 w Przemyślu, został pochowany na cmentarzu głównym.
W małżeństwie z Wincentą z Waygartów miał T. synów Stefana Waleriana (1879–1880) i Władysława Huberta (zob.) oraz córkę Jadwigę Franciszkę (1892–1972), zamężną od r. 1918 za Józefem Pileszkiem (zm. 1919), kandydatem adwokackim, następnie od 29 X 1925 za Stefanem Jaworskim, inżynierem leśnictwa. Bratankiem T-ego był Wit Tarnawski (zob.). Z żoną wychowywał jej krewnych: Eugeniusza Waygarta i Adama Paparę.
Pośmiertnie imieniem T-ego nazwano ulicę w Przemyślu.
Portret przez Mariana Strońskiego w Muz. Narod. Ziemi Przemyskiej w Przemyślu; – Corpus Studiosorum Universitatis Iagiellonicae, Kr. 2015 III; Przemyski słownik biograficzny, Przemyśl 2011 II (bibliogr.); Słown. pol. tow. nauk., I; Wątor A., Słownik działaczy Narodowej Demokracji w Galicji, Szczecin 2008; – Andrzejewski Z., Towarzystwo Prawnicze w Przemyślu 1872–1939, „Palestra” 2010 nr 5–6; Budzyński Z., Kamińska-Kwak J., Ponad podziałami. Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Przemyślu w latach 1909–2009, Przemyśl 2009 s. 17, 26–8, 33, 37, 39, 45, 61–2; Felczyński Z., Kronika Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Przemyślu 1909–1979, w: Siedemdziesiąt lat Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Przemyślu 1909–1979, Przemyśl 1979 s. 150, 158–9, 272; Grodziski, Sejm Krajowy, II; Kozicki S., Historia Ligi Narodowej, Londyn 1964; Maj E., Komunikowanie polityczne Narodowej Demokracji 1918–1939, L. 2010; Prasa Narodowej Demokracji 1886–1939, Red. A. Dawidowicz, E. Maj, L. 2010; Pudłocki T., „Będziemy działać”. Wincenta Tarnawska w służbie niepodległości Polski, Kr. 2013; tenże, Iskra światła czy kopcąca pochodnia? Inteligencja w Przemyślu w latach 1867–1939, Kr. 2009; Wątor A., Działalność stronnictwa Demokratyczno-Narodowego w zaborze austriackim do roku 1914, Szczecin 1993; tenże, Narodowa Demokracja w Galicji do 1918 roku, Szczecin 2002; Waygart E., Dr Leonard Tarnawski 1843–1930, „Roczn. Przemyski” t. 9: 1962 z. 2 s. 337–9; – Liga Narodowa (1893–1928). Wybór relacji, Oprac. T. Sikorski, A. Wątor, W. 2015; Rzepecki, Sejm 1919, s. 209 (fot.), s. 272, 276, 286; – Arch. UJ: sygn. s II–19 (teczka doktorska); Central’nyj deržavnyj istoryčnyj archiv Ukraïny we Lw.: F. 146 op. 25 spr. 88 (Namiestnictwo Galicyjskie), F. 583 op. 1 spr. 9–16 (Pol. Rada Narod. w Przemyślu); Deržavnyj archiv L’vivs’koï oblasti we Lw.: F. 26 op. 25 spr. 42–6 (Uniw. Lwow.).
Tomasz Pudłocki